لزوم احیای دروازه‌های قدیم قم

0

امروزه با پی بردن به نقش و کارکرد بی‌بدیل نمودهای فرهنگ سنتی در ایجاد نقش هویت محلی/ملّی و جذب گردشگران، مطالعات عمیق فرهنگی در سطوح مختلف محلی/ملّی/منطقه‌ای/بین المللی/در دست اقدام است. از همین رو بازسازی دروازه‌های قدیم شهر قم از اهمیت بسیاری برخوردار است.
دروازه‌های شهر همواره تداعی کننده خاطره‌های جمعی شهروندان بوده و می‌تواند موجد زیبایی شهر و بیان کنندۀ هویت مدنی و برانگیزانندۀ احساس غرور در مردم شهر گردد. دریافتن ارزش خاطره‌ای مشترک از طریق یادمان‌های گذشته میان سیمای کالبدی شهر و ساختار ذهن ساکنان آنها رابطه‌ای بسیار مستقیم بر قرار می‌کند.
به عبارت دیگر، دروازه‌های شهر گر چه بسیاری از کارکردهای قدیم خود از جمله، دفاعی و ارتباطی را از دست داده است، اما از جنبۀ یادمانی و بصری، کارکرد خود را حفظ کرده است. در این صورت دروازه، فرای عملکرد ساده می‌تواند در ساختار شهر به عنوان «عنصر نمادین» مطرح گردد. بدین ترتیب با مکان‌یابی دروازه‌های اصلی (خاکفرج و ری) می‌توان عنصر با کیفیت زیباشناسانه خاصی به وجود آورد. این کار علاوه بر ایجاد فضای مکث، به لحاظ عملکردی و ایجاد حس اجتماعی از نظر بصری در منظر شهری عنصری با ارزش به شمار می‌آید.
افزودنی است دروازه‌های شهر با نوع معماری و طرح های به کار رفته می‌تواند بهترین مُعرِف پیشینه تاریخی /فرهنگی و آرمان‌های شهر برای مسافران و بازدید کنندگان باشد.
مسئولان شهرداری و سازمان زیباسازی استان قزوین در سال 1384با توجه به اسناد تاریخی اقدام به بازسازی دروازه قزوین کرده‌اند. همین کار در استان های دیگر مانند تهران، تبریز، کرمانشاه و شهر ارومیه اجرایی گردیده است. لذا پیشنهاد می‌شود مسئولین ذیربط استان قم (شورای شهر/شهرداری/ سازمان زیباسازی/ اداره میراث فرهنگی و جزآن) نیز همانند آن استان‌ها نسبت به بازسازی دروازهای قدیمی و ایجاد دروازه‌های جدید (عدم تکیه به عوارضی‌های بدون روح به عنوان مدخل شهری) اقدام کنند.
(با بهره‌مندی از «دروازه‌های قدیم در خاطره جمعی شهر معاصر: ریشه‌یابی رشته‌های خاطره‌ای، شعله مهسا، نشریه هنر‌های زیبا، شماره 27، ص 17 – 26 ، 1385)

حمید صادقی

ممکن است شما دوست داشته باشید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.