بایگانی دسته بندی

پژوهش

مروری بر تذکره شعرای معاصرین دارالایمان قم

نوع مقاله: پژوهشی نویسنده: علی ملکوتی چکیده کتاب تذکره شعرای معاصرین دارالایمان تألیف میرزا علی اکبر فیض و به تصحیح و مقدمه علیرضا فولادی کتابی است که توسط نشر بنیاد قم پژوهی به زیور طبع آراسته شده است. نویسنده در نوشتار حاضر به…

قم از از نگاه جهانگرد آلمانی هینریش کارل بروگش

هینریش کارل بروگش (1894 -1827) که از مصرشناسان بنام آلمان شمرده می شود، درباره ی ایران نیز پژوهشهای بسیار داشته و دو بار به ایران سفر کرده است. وی که نخستین کتاب خویش درباره ی الواح مصری را در زمانی نوشت که هنوز دوره دبیرستان را…

میرزای قمی و شاهان قاجار

نويسنده : استادی، رضا سلوک و رفتار سیاسی علمای شیعه با شاهان و سلاطین بر اساس انگیزه‏های دینی بوده است، نه به خاطر مسائل مادی و دنیایی. اهداف علما، از جمله میرزای قمی از ارتباط با سلاطین به جهت حفظ یک حاکم شیعی، عدم جایگزینی ظالمی…

نوروزنوشتِ سیزدهم: «سیزده به در قاجاری‏»

كوه دوبرادر در پهلوی كوه خضر است. دو كوه است، يعنی دو قله است متصل به‌هم گويا معمار از روی قرينه و قاعده با هم ساخته است. عرض و طول و ارتفاع هر دو مقابل است. چشمه‌سار ندارد. در محاذی آن قلعه خرابه‌ای* در سر کوه واقع است. گویا قلعه‌جات در…

نوروزنوشتِ دوازدهم: «سال تحویل حرم و دروغ‌هاى حاج میرزا زکى‌خان‏»

سه شنبه 22 شهر جمادى‌الثاني صبح چند نفرى ديدن آمدند. بعد اندرون آمديم. حاجى افخم‌الدوله تمام از طهران صحبت مى‏‌داشت. صحبت بامزه او اين بود كه حاجى ميرزا زكى‌خان* گذشته از تقليدها كه در تياتر بيرون مى‌‏آورد هر چندوقت يك‌مرتبه با تلفن يا…

نوروزنوشتِ یازدهم: «شب سال نو و گران شدن کرایه‌ی مهمانخانه‌ها به روایت آلفونس گابریل»

«در حین جشن‌های نوروزی سال 1933 میلادی (1312 شمسی) ما در شهر قم بودیم و این موقعیت را داشتیم تا زائران را که خیابان‌ها و بازارها را مسدود کرده بودند از نزدیک مشاهده کنیم. در این زمان کوچک‌ترین محل سکونت به گران‌ترین قیمت‌ها عرضه می‌شود.…

نوروزنوشتِ دهم: «خاطرات دیوان‌بیگی از امین‌السلطان، هفت‌سین و سکه طلا برای عیدی»

«ماه شوال حوت و نزديك عيد بود. در اين فصل هم هواى قم بسيار خوب و باغات كنار رودخانه و شكوفه و هواى قم خيلى مطبوع است. در 27 اين ماه شوال عيد نوروز و تحويل حوت تحمل شد. رفتيم ميان صحن جديد كه تبركا موقع تحويل در آن مكان شريف باشيم.…

نوروزنوشتِ هفتم: «رسم زیارت در ایام نوروز به روایت مریت هاکس»

خانم مریت هاکس روزنامه‌نگار امريكایی در سال 1311 شمسی در سفر به ایران در گذر از قم به دعوت میرزا محمدباقر متولی‌باشی به اتفاق او به باغ سالاريه می‌رود و مسیر را چنین توصیف می‌نماید: «ساعت چهار و نیم بعد از ظهر افسر راهنمای من آمد که مرا…

نوروزنوشتِ ششم: «خاطرات محمد مسعود از رسومات عید قم بعد از سال‌های وبا»

در میان زندگی سراسر عزا و در طول حیاتی که از عزا، عزای فقر، عزای گرسنگی، عزای عزیزان و عزاهای مذهبی اشباع شده بود گاه‌گاه ایام عید و جشنی هم وجود داشت. عید نوروز بزرگ‌ترین عیدی بود که از زیر فشار و سنگینی عزاهای ما هر سال یک‌مرتبه قد راست…